"Rekabet iyidir" bir slogan; peki veride karşılığı var mı? Sektörleri yan yana koyduğumuzda cevap net: tek teklifin yüksek olduğu sektörlerde kamu daha az indirim alıyor. İlişki, son altı yılın altısında da aynı yönde.
Eğilim net: rekabetin az olduğu sektörler grafiğin sağ-alt köşesinde toplanıyor. Karma nitelikli "Diğer" kategorisi uç değer olduğu için grafiğe ve hesaba dahil edilmedi (bkz. Yöntem).
Tıbbi cihaz gibi istisnalar ilişkinin mekanik olmadığını hatırlatıyor — yüksek tek teklife rağmen görece yüksek tenzilat görülebiliyor. Ama genel örüntü güçlü: ilişkinin gücü (korelasyon), "Diğer" hariç 2019-2024 arasında her yıl −0,42 ile −0,81 arasında ölçüldü; altı yılın altısında da negatif. İl düzeyinde de aynı yönde (2024'te −0,42, 70 il).
Tek teklif oranı, en az bir geçerli teklif alan ihaleler içinde tek teklif alanların payı; tenzilat, yalnızca tek lotlu ihalelerde sözleşme bedelinin yaklaşık maliyete göre indirimi (%). Kapsam: ilgili yılda en az 1.000 sonuçlanmış ihalesi olan sektör kategorileri. Korelasyon, sektörler arasında ağırlıksız Pearson katsayısıdır.
"Diğer" kategorisi bilinçli olarak dışarıda: sınıflandırılamayan işlerin karma kovası olan bu kategori 2024'te %94,5 tek teklif / %0,5 tenzilat gibi uç bir noktada yer alıyor ve dahil edildiğinde ilişkiyi olduğundan güçlü gösteriyor (2024 korelasyonunu −0,51'den −0,74'e taşıyor). Dürüst rakam, dışarıda bırakılmış hâlidir.
Diğer sınırlar: korelasyon nedensellik kanıtlamaz (yukarıda tartışıldı); bedeller nominaldir; 2025–2026 sonuç detayları kısmi olduğundan seriye alınmamıştır.
Bu bir İhaleGlobal Araştırma Enstitüsü yayınıdır · Kaynak: kamuya açık EKAP kayıtları.